पेरिस / तोःक्योः – कार्तिक २०, २०८३ (ने.सं.११४६.१३(कौला).२७
पेरिसको INALCO मा आयोजित ३०औं FEL सम्मेलनमा हाम्रो शोधपत्र “Beyond the Algorithm: Institutional Inertia, Technical Hurdles, and Community Sovereignty in the Digital Revitalization of Nepal Bhasa” सफलतापूर्वक प्रस्तुत भएको घोषणा गर्न पाउँदा नेपाल लिपि अनライン (NLO) गर्व गर्दछ।
मुख्य ‘कीनोट’ सम्बोधन लगत्तै २५ देशका अन्तर्राष्ट्रिय विशेषज्ञहरूको उपस्थितिमा अनलाइन प्रस्तुति दिने क्रममा, डा. सुवर्ण बज्राचार्यले अचानक आएको प्राविधिक अडियो गडबडीलाई एक ठूलो सफलतामा परिणत गर्नुभयो। उहाँले तत्कालै हाम्रो तयार पारिएको ‘१-पेज समरी शीट’ प्रत्यक्ष वाचन गरेर अनलाइन र हलमा उपस्थित दर्शकहरूलाई मुख्य विषयवस्तुमा केन्द्रित गराउनुभयो र गम्भीर छलफलको वातावरण सिर्जना गर्नुभयो।
त्यसपछिको प्रश्नोत्तर सत्रमा विश्वव्यापी भाषिक मानकीकरण (Standardization) को आलोचनात्मक समीक्षा गरियो। डा. बज्राचार्यले विश्वव्यापी प्रविधि र सफ्टवेयर प्रणालीले रैथाने लिपिलाई बेवास्ता गर्ने प्रवृत्तिको खण्डन गर्दै हाम्रो पुर्खाको लिपि ‘नेपाल लिपि’ को संरक्षण र पहिचानको दह्रो वकालत गर्नुभयो। विकिपिडियामा स्वचालित लिपि-रूपान्तरण (Script-Conversion) जस्ता समुदाय-नेतृत्वका प्रयासहरूले कसरी बहुराष्ट्रिय कम्पनीहरूको उदासीनतालाई बाइपास गरेर अल्पसङ्ख्यक भाषाहरूलाई आधुनिक डिजिटल प्रणालीमा स्थापित गर्न सक्छन् भन्ने कुरा उहाँले प्रस्ट पार्नुभयो।
हाम्रो आवाजलाई यसरी विश्वसामु पुर्याउन सहयोग गर्नुहुने विदेसवासी ‘नेपामी’ डायस्पोरा, हाम्रा स्पन्सरहरू ‘नेपाल स्टडी सेन्टर जापान’ (NSCJ), र हाम्रा आदरणीय पाठकहरू प्रति हामी हार्दिक आभार प्रकट गर्दछौँ। डिजिटल र क्रिप्टोग्राफिक सम्प्रभुताको लागि हाम्रो लडाइँ निरन्तर जारी रहनेछ!